Naast de sociale verzekeringen zijn er in Nederland ook sociale voorzieningen. Voor sociale verzekeringen betaal je premies. Voor sociale voorzieningen niet. De overheid regelt deze voorzieningen. Ze zijn bieden een bestaansminimum aan mensen die anders geen inkomen zouden hebben. Sociale voorzieningen heten daarom ook ‘het sociale vangnet’.

Wetten voor sociale voorzieningen

De overheid regelt de sociale voorzieningen in de volgende wetten:

  • Participatiewet (voorheen Wet Werk en Bijstand/WWB)
  • Wet Arbeidsongeschiktheidsverzekering voor Jonggehandicapten (Wajong)
  • Wet Inkomensvoorziening Oudere en gedeeltelijk Arbeidsongeschikte Werkloze? Werknemers (IOAW)
  • Wet Inkomensvoorziening Oudere Werkloze werknemers (IOW)
  • Wet Inkomensvoorziening Oudere en gedeeltelijk Arbeidsongeschikte gewezen Zelfstandigen (IOAZ)
  • Toeslagenwet (TW)

Participatiewet

De Participatiewet is voor iedereen die kan werken maar daarbij ondersteuning nodig heeft. De wet is er om zoveel mogelijk mensen met of zonder arbeidsbeperking werk te laten vinden. De Participatiewet is in 2015 in de plaats gekomen voor de Wet werk en bijstand (Wwb), de Wet sociale werkvoorziening (WSW). En voor een groot deel van de Wet werk en arbeidsondersteuning jonggehandicapten (Wajong).

Wajong

De Wet Arbeidsongeschiktheidsvoorziening Jonggehandicapten (Wajong) steunt arbeidsongeschikte jongeren van 17 jaar of jonger. De voorziening geldt ook als je tussen de 18 en 30 jaar bent en arbeidsongeschikt raakt tijdens je studie.

IOAW

De Wet Inkomensvoorziening Oudere en Gedeeltelijk Arbeidsongeschikte Werkloze Werknemers (IOAW) is een inkomensvoorziening voor oudere werkloze werknemers. Het is een aanvulling op het inkomen tot bijstandsniveau. Je komt in aanmerking voor deze voorziening als je minstens 50 jaar bent en werkloos. Je kunt een IOAW-uitkering aanvragen als je WW- of WGA-uitkering afloopt.

IOW

De Wet Inkomensvoorziening voor oudere werklozen (IOW) biedt je een uitkering als je werkloos bent en boven de 60 jaar. Je kunt de uitkering aanvragen na afloop van een WW-uitkering. Of na afloop van een loongerelateerde WGA-uitkering.

IOAZ

De Wet Inkomensvoorziening Oudere en Gedeeltelijk Arbeidsongeschikte Gewezen Zelfstandigen (IOAZ) is er voor jou als je zelfstandige bent van 55 jaar of ouder. Deze sociale voorziening helpt jou als je onvoldoende inkomsten hebt uit je bedrijf. Of als je moet stoppen met je bedrijf of zelfstandig beroep.

Toeslagenwet (TW)

Als je een uitkering krijgt van uitkeringsinstantie UWV, kun je een toeslag aanvragen. Dit kan alleen als jouw inkomen lager is dan het sociaal minimum. Dit is het bedrag dat je minimaal nodig hebt om van te leven. De Toeslagenwet (TW) vult je inkomen aan tot aan het sociaal minimum.